içinde

Sardes- Paranın Basıldığı Yer

Sardes paranın basıldığı yer

Ömer Hadimli kardeşim Tire’den Salihli’ye ziyaretimize geldi. Gece sohbet muhabbet dertleşme falan derken hay şu parayı bulanın (…) dedi. Ben de bu sinkaflı cümle üzerine sabah ilk iş olarak onu, parayı bulan Lidyalıların merkezi olan Sart harabelerinde götürmeye karar verdim. Öncesinde fakir fukaraların aç karnını doyurdum ve düştük yollara. İşte sizlerle bu hikayemi paylaşacağım. Sardes: paranın basıldığı ilk yer.

SARDES: PARANIN BASILDIĞI YER

Az gittik, uz gittik. Dere tepe düz gittik. Çayır çimen geçerek. Lale sümbül biçerek. Soğuk sular içerek. Altı ayla bir güzde. Bir arpa boyu yol gittik. Çıktı karşımıza heybetli mi heybetli bir bina. Bu bina ki Karun’un ta kendisi tarafından yapılmış Kütüphane-i İlmiyye ve çevresinde cahil cühela paralar esnaf. Hazır gitmişken bir önceki yazıyı tekerrür etmek ve nevetmek icap etti. Zahir gelip görmek isteyen olursa Tanrı buyruğudur belki bizim de misafirimiz olurlar. Biz de kıyısından köşesinden yer tutarız cennetin.

sardes-sart-harabeleri

Akıllı Kral Sardes

Öncelikle Lidyalılar parayı bulmadı. Ticarette kullanılan metanın bir standardı bir ederi olması gerektiğine karar verdiler. Bu karardan önce keçisini satmak isteyen vatandaş pazara gidiyor ve karşılığında ihtiyacı olan ne ise almaya çalışıyor. Pazarlıklar, hırsızlıklar, dolandırıcılık ayyuka çıkmış durumda olduğu için Akıllı kral Sardes her bir malın bir fiyatı olduğuna karar veriyor.

Tuvalet 1 TL

Daha önceleri bir takas eşyası, madalyon veya anı eşyası olarak da kullanılan altın, gümüş ve bronz gibi değerli madenlere kendi profilini bastırıp halka dağıtıyor. Diyor ki; bir deve iki altın, bir öküz bir altın, bir koyun 1 gümüş, tuvalet hala 1 tl.

sart-harabeleri

Gelelim tekrar konumuza;

Arkaik dönemin en sağlam kalmış ve en büyük binalarındandır. Milattan önce 6’ıncı yüzyıl ve hatta daha öncesine kadar giden yapım tarihine sahip olan harabe çevresini saran şehrin merkezine inşa edilmiş ilim merkezi olan kütüphanesiyle meşhurdur. Şehrin çevresinde harabe halde kalmış sur duvarlarına rastlasak da en iyi ayakta kalabilmiş bölümü burasıdır.

Büyük iki katlı olarak tasarlanmış kütüphanesi, hamamı, deri işleme ve boyama atölyeleri ve satış alanı, tacir pazarı, dükkanlar ve atölyeler mevcut. Yapı Lidyalılardan sonra bölgeye hakim olan Romalılar tarafından restore edilmiştir. Fotoğraflarda gördüğünüz tuğla yapılar Roma dönemi tadilat yapıldığını göstermektedir.

sardes

Gelişmiş Temizlik Kültürü

Merkeze girişte sizi Lidyalıların kullandığı tuvalet karşılamaktadır. Hemen önünde bulunan tabelada tuvaleti nasıl kullandıklarını gösteren bir çizim mevcuttur. Tuvaletin sağından devam ettiğiniz zaman Roma dönemine ait dükkanlarla karşılaşırsınız. Bu odaların içerisine girmemenizi öneririm. Tabanın çökmesi ya da duvarın yıkılması ihtimaldir.

sart-harabeleri

Dükkanların kenarından ilerlediğimizde içeri doğru bir koridor ve sonunda bir kapıdan geçtiğinizde sizi küçük havuzlu etrafından mozaik taşlarla döşenmiş zemin ile karşılaşırsınız. Şimdi dünyanın sağa sola çekiştirdiği sembolleri bundan 2600 yıl önce de kullanıldığını göreceksiniz. Bu bölge havra olarak bilinse de yapılışı Tanrı’ya adanan kurbanların kanlarının bu bölgede akıtılmasıyla ünlüdür.

sart-harabeleri

Bu odayı geçtiğinizde kralın tiyatro ve konsül ile bir araya geldiği salona geçmiş olursunuz. Bu bölgenin duvar ve zemin işlemelerini incelemeden geçmemenizi tavsiye ederim. Hemen yan tarafında geniş bir alana sahip boş meydanda ise küçük at yarışlarının yapıldığı bir eğlence merkezi olarak tasarlanmış.

Dünyanın Sağlam En Eski Kütüphanesi

Boş alana doğrudan bakan yerde ise dünyanın en eski kütüphanesi ve bunun yanında en büyük ve sağlam arkaik dönem yapısıyla karşılaşıyorsunuz. Buraya uzaktan baktığınızdan daha görkemli olduğunu içine girdiğinizde fark ediyorsunuz. Heybetli sütunları ve işlemeleri sütun başlarını saatlerce inceleyebilirsiniz.

İncelemeniz bittiğinde salonun hemen arkasındaki sıcak su havuzunu da gezebilirsiniz. Zaman geçip akşam olduğunda artık çıkış saati gelmiştir ve tam kapıdan çıkarken sağınızda işlemeli ve düz kesmeli lahitlerle karşılaşmanız ihtimal. İhtimal çünkü her gittiğimde biraz daha azalıyorlar.
Gidip görmenizi ve parayı ilk kullanan insanların kültür seviyelerini ve bilime ne denli önem verdiklerini görmenizi isterim.

Sardes: paranın basıldığı ilk yer yazımdan sonra fala ilginiz varsa falların tarihçesi yazımıza göz atabilirsiniz.

Falların Tarihçesi

Yorumlar

Cevap bırakın

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Yükleniyor…

0

Yorumlar

0 yorum

petrolün tarihi

Petrolün Tarihi

kis-sebzeleri

Kışın Kış Sebzeleri Tüketin