içinde

Pumalar Hakkında Tüm Bilgiler

pumalar

Pumalar, vahşi doğanın yırtıcı üyelerindendir. Görüntüsü ile birçoğumuzun evinde severek beslediği kedileri andırır. Ama onlardan daha iri ve çok daha tehlikelidirler. Sık sık belgesellere konu olurlar. Bu ürkütücü hayvanların dünyalarını gelin daha yakından tanıyalım.

Pumalar Hakkında Tüm Bilgiler

Pumalar, Kedigiller familyasından gelir. Dağ aslanı, gümüş aslan, dağ kedisi olarakta bilinir. ABD ile Kanada’da kugar ismiyle anılır. Büyük kediler olmalarına rağmen bu kategoride sınıflandırılmazlar. Bazı pumalar bir leopar boyutuna ulaşır.  Fakat küçük kedi kategorisinin en iri üyeleridir. Bu familyada, Amerika kıtasında jaguardan sonra ikinci en büyük kedisidir. Dünyada kaplan, aslan ve jaguardan sonra gelir.

Doğada aynı habitatta bulunduğu diğer canlılarla avlanmak zorundadır. Bu hayvanlar çoğunlukla alacakaranlıkta, geceleri ve şafakta aktiftir. Tüm yırtıcılığı ve cüsselerinin aksine çekingen davranış sergilerler. Bu nedenle insanlardan uzak durmaya özen gösterirler. İnsanlara nadiren saldırgan davranış sergilerler. Bu hayvanlar, avlanmayı çoğunlukla yalnız yaparlar. Sadece çiftleşme döneminde birbirlerine yaklaşırlar.

Pumalar, mükemmel avcılık yetenekleriyle doğada hayatta kalmayı başarır. Çok iyi sıçrama yeteneği vardır. Ayrıca usta bir yüzücü ve çok başarılı bir tırmanıcıdır. Kedigiller familyasından olduğu için 18 metre yükseklikten zarar görmeden atlayabilirler. Beslenmeleri için bir çok hayvanlarla beslenirler. Pumalar genelde geyik düşmanıdır. Genelde yaşlı ve üreme yeteneğini kaybetmiş olan geyikleri avlarlar.

Puma Nedir?

Pumaların Anavatanı Kuzey ve Güney Amerika bölgesidir. Bu canlılar etçil, yırtıcı ve memeli bir hayvan türüdür. Felis concolor bilimsel adıyla bilinmektedir. Oldukça çevik vücut yapılarıyla öne çıkarlar. Pumaların tüyleri genellikle  düz renktir. Ayrıca tüyleri yelesiz ve kısadır. Renkleri ise sarı-kahverengi, gümüş grisi ya da kırmızımsı kahverengiye kadar değişebilir. Kürklerinin renkleri yaşadıkları ortama göre farklılık gösterebilir. Örneğin sıcak ve nemli bölgelerde yaşayan pumalar genelde koyu kırmızı veya kahverengine sahiptir. Soğuk iklimde yaşayan pumalar ise gümüş grisine yakındır. Hatta daha açık renkte olabilirler.

Pumaların yaşam alanı genellikle dağlık alanlardır ve kalın kürkleri sayesinde soğuktan kendini koruyabilir.  Görünüşleriyle kediye benzerler ancak  dişi bir aslanı da andırır. Pumalar esnek vücut yapılarına sahiptir, güçlü kaslarıyla ve büyük pençeleriyle zaman zaman kendinden büyük hayvanları bile çok rahatlıkla avlayabilirler.

Pumaların Vücut Yapısı

Yapılan bazı araştırmalar pumaların, nesli tükenmiş ve kuzey Amerika’da bulunan bir çita olan Miracionoxy ile akraba olduklarını ortaya koymuştur. Ancak bu vahşi canlılar bugünkü çitalar familyasına ait değildir.

Pumalar, büyüklük olarak jaguara rakiptir. Pumaların erkekleri daha iridir.  Erkek pumalar ortalama 130 cm, dişileri ise 110 cm uzunluğunu bulmaktadır.  Ayrıca kuyruk uzunlukları 66-80 cm arasındadır ve uçlara doğru siyahlaşan kuyruk yapıları vardır. Pumalar kuyruklarını yürürken genellikle yere yakın tutarlar. Erkekleri 100 kilogramı bulur bazen bu kilonun üstüne çıktıkları görülmüştür. Dişi pumaların ağırlığı ise 50-55 kilogram civarındadır.

Kısa postları ve sık tüyleri vardır. Farklı renkte olabilen tüyler neredeyse bütün türlerde gırtlak alt kısmında ve göğüs bölümünde beyaza yakın bir renktedir. Vücutlarının alt bölgelerinde kalan tüyleri daima daha açık olur. Gümüş grisi türlerde gırtlak ve göğüs kısmı hep beyaza çalar.

Burun kısımları genellikle pembe olmakla birlikte siyah çerçevelidir. Küçük kulakları sivri yapılı ve iç kısımları siyahtır. Çok iyi işitici olan pumalar gece karanlıkta görmeseler bile avını kolayca gözlemleyebilirler. Ön bacaklarına göre arka bacakları daha güçlü ve daha kaslıdır. Arka bacakları onlara avını kovalayabilme, uzak mesafelere kolayca sıçrayabilme yeteneği verir.  Pumaların arka pençelerinde üç, ön pençelerinde ise dört parmak bulunur.Bunlar sayesinde nesneleri kavramada başarılıdırlar.

Gelişmiş görme yetenekleri vardır. Bu görme yetenekleri sadece önünü görmesini sağlamakla kalmaz. Aynı zamanda etrafındaki çoğu şeyi görüp gözlemler.

Pumaların Yaşam Alanları

Pumalar hem sıcak hem soğuk iklimlerde yaşayabilirler. Bozkırlar, ılıman-tropik ormanlar, yarı çöller ve deniz seviyesinden yaklaşık 5800 metre yükseklikteki dağları yaşam alanı olarak tercih ederler. Günümüzde varlıklarını insanların az olduğu yerlerde sürdürürler. Bu hayvanlar eskiden bütün kuzey ve güney Amerika’ya yayılmışlardı. Bu diğer hiçbir memeli hayvanın yayılamadığı kadar geniş bir alandır. Buna rağmen Alaska ve kuzey Kanada’da hiç bulunmamışlardır.

Alanları geçmişte kuzeyde Kanada’dan, orta Amerika üzerinden Patagonya’nın güneyine kadar uzanmaktaydı. Bulunduğu bölgeye aslında kolayca uyum sağlayabilirler. Fakat bu canlıların aşırı avlanma ve doğal yaşam alanlarına insan müdahalesi sonucu bölgelerinde sayıları oldukça azalmıştır. ABD’nin kayalık dağlarında (Rocky Mountains), güneybatının yarı çöllerinde, Florida’nın Everglades bataklıkları çevresinde yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kalmışlardır. Bu canlılar alınan korunma tedbiriyle birlikte yayılma alanları tekrar genişletilmeye başlanmıştır.

Pumalarda Avlanma

Bu etobur canlılar olağanüstü güç ve dayanıklılıklarıyla tanınır. Pumalar en fazla geyiklerle beslenirler. Doğal yaşam alanında geyikler hızlıca çoğalmaya başlamışsa bilinmelidir ki orada puma nüfusu azalmıştır. Bu vahşi hayvanlar hemen hemen bulduğu her hayvanı yerler. Koyun, keçi, at, domuz, sığır gibi hayvanları avlamakla birlikte özellikle midillileri çok sever. Aralarında kirpi, armadillo, tavşan, sincap, rakun ve farenin de bulunduğu küçük memelileri de avlarlar. Bunlar dışında böcekleri ve kuşları da yerler.

Bu çevik avcılar kendisinden iri olan avlarını çalılıkların arasından, ağaç ve kayalık çıkıntılarının arasından sinsice izler. Daha sonra uzun ve kaslı bacakları sayesinde avının üstüne şiddetle atlar. Avını genellikle boğazından ısırarak öldürür ve bu ısırıkları oldukça güçlüdür. Yakaladığı büyük hayvanları daha sonra da yiyebilmek için cesedi çalılarla örter. Acıktığında tekrar yanına gelir. İnsanlara nadiren de olsa saldırdıkları görülmüştür.

Hasta ve korunamayacak durumda olan pumalar ise ayılar, kutup porsukları ve kurtlara yem olabilir. Hayvan kaybı nedeniyle suçlandıkları için bazı çiftlik sahipleri tarafından da yok edilebilirler.

Pumalarda Üreme

Dişi pumalar 1-3 yaş arasında cinsel olgunluğa ulaşır. Normalde sesli olmayan bu hayvanlar çiftleşme döneminde saatler süren, korkutucu çığlıklar atabilir. Çiftleşmeye hazır olan dişiler erkeklere bunu haber vermek amacıyla ağaçlara koku bırakır. Çoğunlukla yalnız yaşayıp sadece çiftleşme döneminde bir araya gelirler. Pumaların bu birlikteliği ise 1 hafta kadar sürer. Gebelik dönemi boyunca erkek pumalar, dişilerin yanında pek bulunmazlar. Erkekler doğumundan birkaç hafta önce dişi pumayı terk eder.

Neredeyse her mevsim (özellikle Kasım – Haziran ayları arasında) üreyebilirler. 3 ay süren gebeliklerin sonunda 250-400 gram ağırlığında, gözleri tamamen kapalı yavrular dünyaya gelir. Tek seferde 3-6 arası yavru çoğul olarak doğar. Gözleri 10-14 günde açılan bebeklerin kürkleri beneklidir. Dişilerin 1-3 aylık bir emzirme süresi vardır.

Anneler doğumdan sonra yavrularını koruyabileceği kapalı alanlarda (mağara gibi) bulunurlar. Yavrular doğduktan 6 hafta gibi bir süre sonra et yemeye alışır ve yavaş yavaş kendi avlarını yakalama eğilimine girerler. Yavruların anne yanında kalma süreleri değişebilir. Pumalar iki yılda bir ürer.  Vahşi doğada 8-13 yıl, hayvanat bahçelerinde ise 20 yıla kadar yaşadıkları görülmüştür.

Pumaların Birbirleriyle İletişimi

Çiftleşme dönemi dışında ya da yavru yetiştirmedikçe pumalar birbirleriyle etkileşimde bulunmazlar. Ama buna rağmen iletişim sanatında yeteneklidirler. İdrar ve dışkıyla işaretleme dışında ağaçlara derin çizik ve oyuklarla birbirlerine mesaj bırakırlar. Bunu, bölgelerini sınırlandırmak amacıyla yaparlar. Bunun dışında anneler, yavrular, çiftler ve düşmanlar boğmaca, mırlama ve çığlıklarla iletişim sağlarlar.

Pumaların Nesli Tehlike Altında mı?

IUCN tarafından “Yakın Tehlike Altında” olarak sınıflandırırlar. Bu hayvanların toplam nüfusu 50.000’den az olmakla birlikte hala azalmaya devam etmektedir. Vahşi doğada diğer hayvanlar tarafından nadiren avlanırlar. İnsanların keyfi avlamaları ve yine insanlar tarafından doğal yaşam alanlarının işgali nedeniyle nesilleri tehlike altındadır. Ancak son koruma çalışmalarıyla bazı bölgelerde gelişmelerine olanak sağlanmıştır.

1996 yılından itibaren Arjantin, Brezilya, Bolivya, Şili, Kolombiya, Kosta Rika, Guatemala, Panama, Honduras, Surinam, Venezuela, ve Uruguay gibi birçok ülkelerde puma avcılığı yasaklanmıştır. Buna ek olarak Kaliforniya’da da bir insanın canını tehlikeye atmadıkça bu hayvanların öldürülmesi yasal değildir. Fakat bunlara rağmen bu bölgedeki puma ölümleri artmaktadır.

Pumalar İnsanlara Saldırır mı?

Genellikle insansız alanları tercih edip insanlardan uzak dururlar. Ancak ABD ve Kanada’da insanlara yılda dört puma saldırısı kayıtlara geçmiştir. Çoğu ölümle sonuçlanan bu saldırıların kurbanları ise yalnız başına hayvanların yakınında bulunan çocuklar ve yetişkinlerdir. Ancak bunların çoğu hayvanın kendisini tehdit altında hissetmesi sebebiyle gerçekleşir. Bunlar dışında nadir görülen açlık vakaları da insanlara saldırmalarına neden olmuştur.

Fiziksel yetenekleri oldukça gelişmiştir. Zeki hayvanlardır ve zekasıyla ön plana çıkarlar. Bu hayvanlarla karşılaşıldığında onlardan korunmak için şunlar yapılabilir:

  • Bu hayvanların bulunduğu ortamlarda yalnız yürüyüş yapılmamalıdır. Çünkü gruplardan ziyade yalnız insanlara saldırmaya eğilimlidirler.
  • İçgüdüleri gereği koşan canlıları kovalama eğilimindedir. Pumalarla karşılaşıldığında koşmak doğru bir eylem olmayabilir.
  • Puma yaklaştığında bağırarak, bir şeyler fırlatarak korkutulup uzaklaştırılabilir.
  • Pumaların olabileceği alanlarda etrafa dikkat edilmelidir. Diğer kediler gibi saklanarak avlarına hücum etmeyi severler.

En Korkak Hayvan Vombat Hakkında Tüm Bilgiler

Yorumlar

Cevap bırakın

    Bir cevap yazın

    E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

    Yükleniyor…

    0

    Yorumlar

    0 yorum

    mini buzul çağı

    Mini Buzul Çağı Mı? Küresel Isınma Mı?

    ırkçılık karşıtı protestolar yayılıyor

    Irkçılık Karşıtı Protestolar Yayılıyor