in

Mükemmeliyetçilik Nedir? Olumlu Ve Olumsuz Yanları Nelerdir?

mükemmeliyetçilik nedir? olumlu ve olumsuz yanları nelerdir?

Mükemmeliyetçi kişiler her zaman en yüksekleri hedefleyip, en iyisi olma derdindeler. Kendilerine hata yapma şansını asla vermezler. Mükemmeliyetçilik uzaktan ilgi çekici gibi görünebilir. Ancak hayatı çekilmez hale getiren bir sorundan başka bir şey değildir.

Mükemmel olmaya çalışmak ilk etapta olumlu bir özellikmiş gibi durur. Ancak bu durum kişiye ve çevresine hayatı yaşanması zor hale getiren bir durumdur. Çünkü her şeyi kusursuz bir şekilde yapmak isterler. Bu kişilerle yaşamak neredeyse imkansız hale gelir.

Böyle bir takıntısı olan kişiler, genellikle yaptıklarıyla kendilerine zarar verirler. Ama kendilerine verdiği zararın bile farkına varamazlar. Genellikle mükemmeliyetçi olmanın diğer kişiler tarafından onaylanacağını düşünürler. Hatta karşısındaki kişilerin sevgilerinin artacağını daha fazla saygı duyulacağı görüşündelerdir. Ancak bu olay onların düşündüğü gibi sonuçlanmaz. Aslında tam tersine bir durum oluşur. Kabul görmezler ve uzaklaştırılma sebepleri olur.

Mükemmeliyetçi kişiler, okulda ve iş yerinde başarıdan uzak kalırlar. Kendilerinin de karşısındakilerden fazla beklenti içinde olmasına neden olur. Bu yüzden çevredeki kişilerle ilişkileri zorlaşır. İletişim kurmakta güçlük çekerler. Hep daha iyisini yapmak isterler. En iyisini yapmak için de kendilerini çok fazla zorlarlar.

Mükemmeliyetçilik Nedir?

Her şeyin en iyisini yapma çabası ile mükemmeliyetçilik genellikle karıştırılır. Hâlbuki ikisinin arasında dağlar kadar fark vardır. En iyisi için çaba harcayan kişiler bu yolda yürürken yaptığı işlerden zevk alırlar.

Mükemmeliyetçi kişiler ise sürekli tedirgin ve panik halindedir. Bu da hata yapmalarına neden olur. Günlük hayatlarında sürekli kaygı içindedirler. En iyiye ulaşmaya çalışırken aynı zamanda hata yapmaktan korkarlar.

Sizin de tahmin edeceğiniz gibi bu durum kişinin ruh halini tehdit eden ve yıpratan bir psikolojidir. Her insan kuşkusuz ki yaptığı işte en iyi olmak ve bu emeklerinin karşılığını almak ister. Ancak her zaman olumlu ve olumsuz iki seçeneğin olabileceği unutulmamalıdır.

Söz konusu kişiler hedefleri doğrultusunda hareket eder. Bunu yaparken hiçbir şekilde hata yapmak istemezler. Oysaki her insanın doğasında hata yapmak vardır. Ve birçok bilim insanının da savunduğu gibi insanlar düşe kalka, deneye yanıla başarıya ulaşırlar. Kısacası bu yolda hata yapmak çok olağan bir durumdur.

Mükemmeliyetçi kişiler hem başarmayı isteyip, başarısız olmaktan korkarken aynı zamanda başarıya ulaşsalar bile bunun yetersiz olduğunu düşünüyorlar. Haliyle sürekli daha iyi olma çabası ve sürekli kendi sınırlarını aşma isteği kişiyi ciddi anlamda bir yorgunluğa sürüklemektedir.

Mükemmeliyetçilikte Görülen Olumsuz İnançlar Nelerdir?

Aşağıda saydığımız inançlar bir bakıma sorunun altında yatan ana etkenler denilebilir. Bu düşünceler kişiyi sürekli daha iyi olmaya itmektedir.

  • Başarısız Olmaktan Korkma: Mükemmeliyetçi kişiler özsaygılarını başarı üzerine kurmuşlardır. Yapacakları en ufak hatalar bile kişileri yıkabilir.
  • Hata Yapma Korkusu: Kesinlikle hata yapmak istemezler. Yaptıkları hatayı direkt olarak başarısızlık olarak görürler. Hata yapma konusunda kendilerini kısıtladıkları için öğrenme ve kendilerini geliştirme fırsatlarından mahrum kalırlar.
  • Onaylanamama Endişesi: Hata yapması halinde diğer kişiler tarafından kabul edilemeyeceklerine ve dışlanacaklarına inanırlar. Mükemmel olmayı hedefleyerek kendilerini eleştiriden korumak tek amaçlarıdır.
  • Katı Kurallar Koyma: Mükemmeliyetçi kişilerde gri diye bir renk yoktur. Asla  esnek davranamazlar. Yapılması gerekenler ve yapılmaması gerekenler olmak üzere kuralları vardır. Bunun dışına çıkmazlar.

Mükemmeliyetçilikte Görülen Olumsuz Davranışlar (Zararları) Nelerdir?

Bu kişiler girdikleri sınavdan her zaman en yüksek not almayı, iş yerinde en taktir edilen ve en üst düzeyde olmayı veya çok yüksek standartlarda yaşamayı isterler. Böyle anlatınca kulağa gayet de mantıklı gibi gelen bu durum sürekli olduğunda ve aşırı dozda yapıldığında kişiye ciddi anlamda zarar vermektedir.

Uzmanların çoğu da zaten mükemmeliyetçiliğin psikolojik bir sorun olduğunu kabul etmişlerdir. Söz konusu kişilerde görülen olumsuz davranışlar şunlardır

  • Sürekli bir denetleme içinde olmak. Yaptıkları işlerin onayını isteme eğilimindedirler.
  • Yaptıkları işi sürekli olarak tekrarlarlar. En ufak hatalara bile tahammülleri yoktur.
  • Aşırı derece planlama takıntıları vardır. Her şey belli bir sırada ve düzendedir.
  • Hata yapmaktan korktukları için işleri sürekli erteleme ve kaçınma halindedirler.
  • Tahammülsüz olduklarından diğer kişileri de değiştirmeye çalışmaktadırlar.
  • Atıkları her adımda başarılı olmayı fakat başarısız olmaktan korkmayı bilinç altlarına yerleştirdikleri için en ufak bir hata onlar için çok yıkıcı bir durum gibi algılanabilir. Diğer bir ifade ile normal insanlar için gayet sıradan olan bir başarısızlık durumu mükemmeliyetçi insanlar için kabul edilemez bir durumdur.
  • Ya hep ya hiç düşüncesi hakimdir. Yani herhangi bir işi en iyi şekilde yapacağına inanmayan kişi hiç yapmamayı tercih eder.
  • Sadece başarıdan tatmin olan bu kişiler sonuç odaklıdır. Hedef doğrultusunda yapılan her türlü işlem veya yorgunluk onlar için gayet normal bir durumdur.
  • Kendilerine çok acımasız davranırlar. Yorgunluktan ölseler dahi ellerindeki işi en iyi şekilde yapmak için sınırlarını aşarlar.

Olumlu – Olumsuz Mükemmeliyetçilik

Mükemmeliyetçilik hata payını sıfıra indirmektir. Kabul edilebilir olma korkusu olduğundan kötü davranışlar sergilenmemesi gibi nedenlerle olumlu bir durummuş gibi görünebilir. Bu açılardan olumludur. Ancak  kişilerin psikolojilerini bozabilecek düzeyde olduğundan sosyal hayatta sıkıntılar yaşarlar. Zamanı düzgün kullanamama gibi olumsuz durumlara da neden olabilir.

İntikam nedir? İntikam alma çeşitleri nelerdir?

One Comment

Leave a Reply

    Bir cevap yazın

    E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

    kolayca uykuya dalmak

    Kolayca Uykuya Dalmak İçin Yapılması Gerekenler

    kan grubu

    Kan Grubu Nasıl Kolayca Öğrenilir?