içinde

Karakoncolos

karakoncolos

Karakoncolos; özellikle Anadolu ve Kafkaslarda yaşayan pek çok milletin kültüründe yer alan çirkin ve kötücül bir yaratıktır. Türk mitolojisinde kış cini olarak yer aldığından kışın bu soğuk günlerinde bu konuya değinmek istedim. Bakalım neymiş bu Karakoncolos.

Karakoncolos Nedir?

Yukarıda özet olarak verdiğim bilginin ardından bu başlıkta Karakoncolos’un kökenlerinden bahsedeceğim. Karakoncolos pek çok kültürde birbirine benzeyen farklı isimlerle yer almakta. Karakonjul, Kalikantzarus, Karakonçul veya Anadolu’da bilinen adıyla Congolos… Ancak ufak tefek farklılıklarla birlikte temelde aynı özelliklerle anlatılır. Özellikle Anadolu’nun pek çok yerinde Karakoncolos konusunda pek çok rivayet duyabilirsiniz.

Karakoncolos ve Temel Özellikleri

Karakoncolos’un vücudu simsiyah bir kürkle kaplıdır. Dağlarda ormanların derinlerinde yaşadıkları da geçer kaynaklarda yer altında yaşadıkları da… Ancak genel anlatılar dağ adamı oldukları yönündedir. Karakoncolos yaşadıkları yerden Zemheri vakti yani Ocak ayının ilk günlerinde çıkar ve yerleşim yerlerinde gece vakti dolaşmaya başlar. Yolda rastladıklarına “adın nedir? Nereden geliyorsun? Nereye gidiyorsun?” gibi çeşitli sorular sorarmış. Verilen cevaplarda kara kelimesi geçmek zorundaymış. Mesela adı sorulan kişi adının başına kara kelimesini eklemeliymiş. Veya gittiği yeri söyleyen kişi o yerin adının başına kara kelimesi eklemeliymiş. Kısacası o kara kelimesini bir şekilde verilecek cevabın içerisine iliştirmek gerekmekteymiş ki eğer bu yapılmazsa yaratık elindeki tarakla saldırıp kişiyi ağır şekilde yaralarmış.

Batıl İnançlar

Yukarıda da belirttiğim gibi Karakoncolos istediği cevabı vermeyen kişilere elindeki tarakla saldırıp yaralar hatta öldürürmüş. Bu nedenle de kışın bu döneminde evde ortalık yerde tarak bırakmamaya dikkat edilirmiş. Bir başka inanışa göre açıkta yemek bırakılırsa Karakoncolos o yemeklere tükürür ve hastalık bulaştırır böylelikle insanlar arasında salgın hastalık çıkartırmış. Bununla da yetinmezmiş bu çirkin mi çirkin yaratık. Kendisi insan seslerini ustaca taklit edermiş. Geceleyin ortalıktan el ayak çekilip de herkes derin uykuya yattığında, tanıdıkları bir insanın sesini taklit eder ve uyuyanları dışarıya çağırırmış. Çağrıya kulak verip çıkanın vay haline! Çünkü koncolos onu karanlığa kadar çekermiş ve kişi o soğukta donarak ölüverirmiş! Bazı yerlerde insanlar pancar kaynatıp kapı eşiğine asarmış ki Karakoncolos o haneye giremesin. Bazı yerlerde ise bu yaratıkların siyah rengini sevmemeleri nedeniyle insanlar ambarlarının kapısını siyaha boyarlarmış.

Farklı Anlatılar

Özellikle İç Anadolu bölgesinde çok daha korkunç olarak nitelendirilen yaratık Doğu Karadeniz’de daha zararsız olarak görülür. Hatta şakacı olarak tasvir edilen yerler vardır ki buralarda yeni yıl zamanı erkekler kutlamalar sırasında siyah post giyip Karakoncolos taklidi yapar ve böylece eğlence devam edermiş. Hemşin anlatılarına göre Karakoncoloslar dişi de olabilmekteymiş. Eğer kışın geceleyin yolda karşılaşılan Koncolos dişi ise karşılaştığı kişi kendisini çirkin göstermeliymiş ki Karakoncolos onu beğenip kaçırmasın.

 

Yazı Sonu

Epeydir halk anlatılarındaki yaratıklar konusunu yazmak istiyordum ki bu güne nasip oldu. Yazımı yazarken özellikle Şehnaz Şişmanoğlu Şimşek hocanın makalesinden ve Özhan Öztürk hocanın çalışmalarından faydalandığımı belirteyim. Başka bölümlerde başka başka yaratık anlatılarında görüşmek dileğiyle. Hoşça kalın…

 

Futbolun Öyküsü

Yorumlar

Cevap bırakın
  1. İç Anadolu bölgesinde çok daha korkunç olarak nitelendirilirken Doğu Karadeniz’de daha zararsız olarak görülmesi, hatta şakacı olarak tasvir edilmesi çok tuhafıma gitti. Bölgeden bölgeye batıl inançlar bile değişiyor

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Yükleniyor…

0

Yorumlar

0 yorum

elma sirkesi

Elma Sirkesi Faydaları Ve Kullanım Şekli

cilt bakımı

Cilt Bakımı Nasıl Yapılır