içinde

İntikam Psikolojisi Nedir? İntikam Almak Öfkeyi Azaltır mı?

intikam psikolojisi nedir

Geçenlerde Joker filmini izledim. Ruh sağlığı bozuk ancak kendi halinde bir adamın onunla dalga geçenlerden nasıl intikam aldığını gözler önüne seren bir filmdi. İntikam psikolojisi insanların kendi içinde yaşadığı duygusal karmaşaların ortaya çıkması ile şekil alıyor. Sizde canınızı yakan insanlardan intikam almak isteyebilirsiniz. En az sizin kadar canı yansın diye planlar yapabilirsiniz. Fakat intikam alma davranışlarına girmeden size nasıl etkileri olacak bunu da göz önünde bulundurmalısınız.

İntikam psikolojisi

İntikam almak birçok filme, edebiyat eserine konu olmuştur. Peki ama günlük hayatımızın bir parçası olmalı mı? İntikam almak pek doğru bir davranış şekli değildir. Ancak bir çok kişi intikam alma isteğinden uzak kalamaz.

Peki intikam aldığımızda beynimizde neler gerçekleşir? Sonuçları bizim için neler olur?

İntikam almanın kısa vadeli etkileri

⇒ İntikam deneyi

Bir grup bilim insanı, intikam alma esnasında beyinde meydana gelen süreçleri incelemeye aldılar. Aralarında bir oyun oynayan bir grubu ele aldılar. Bu kişilerin arasında birbirlerine haksızlık yapanlar bulunuyordu. Araştırmacılar haksızlığa uğrayanlara intikam alma şansı verdiler. Bu şansa kavuşan grup üyelerinin tamamı intikam almayı kabul etti. Bu kişiler intikam aldıklarında kendilerini daha iyi hissedeceklerini düşündüler.

İntikam almayı düşünme süreçleri esnasında beyin aktivitelerini gözlemlenmiştir. İntikam alan kişilerin beynin ödül süreçlerini yöneten bölümünde hareketlenmelere rastlanmıştır. Bu hareketlenme kişilerin uyuşturucu aldığı zamanlarda da gözlenmiştir.

Yapılan intikam deneyinde görüyoruzki birey öç alırken ödül duygusu yaşıyor. Peki uzun vadede birey bu ödül duygusunu yaşamaya devam eder mi?

İntikam almanın uzun vadeli etkileri

Öç alan birey beyninde ödül almış hissi yaşar. Fakat bu uzun süreli değildir.

Misilleme yapmak başlangıçta bireye pozitif duygular verir. Ancak öç almayı istediğiniz yaranın uzun süre açık kalmasını sağlar. Bu nedenle “intikam tatlıdır” denir. Fakat bu tat ağızda uzun süre kalmaz.

Oysa ki filimlerde gördüğümüz bu değildir. Film kahramanları intikamlarını aldıktan sonra meseleyi sonlandırabilirler. Gerçekte ise böyle olmaz.

 İntikam almak öfkeyi azaltır mı?

İntikam almak öfkeyi azaltmaz tersine artırır.  O yüzden intikam psikolojisi insanlara daha fazla zarar verir. Çünkü birey daha uzun süre konuyu düşünür. İnsanlar intikam almadıkları zaman yaşadıklarını daha küçültme eğilimine girerler.

“İntikam alma gereği duymadım. Zira çok büyük bir şey değildi zaten.” Bu şekilde davranarak affedebilir ve olaydan sıyrılarak başka konulara yoğunlaşabilirler. 

Ama insanlar öç aldıklarında, artık kendilerine yapılan yanlışı küçümseyemezler. Bunun tersine tekrar tekrar bunu düşünür ve kendilerini daha kötü hissederler.

Bize yapılan haksızlıkları affetmezsek bizim ve başkaları için yıkıcı olan korku, öç alma ve öfke gibi duygulara kapılabiliriz.

İntikam almak tehlikelidir!

İntikam orantısız olabilir.

İnsanların yaptığı misilleme orantısız ve çok tehlikeli olabilir. İntikam almaya niyetlenen kişinin kontrolünden de kolaylıkla çıkabilir olaylar. Örneğin, okulda hayal kırıklığına uğrayan çocukların silahla ateş etmesi, terk edilen kocanın eşini öldürmesi gibi.

Farkındalık

İntikam alan kişiyi sadece öç almış olmak memnun etmez. Misilleme yapılan kişinin yaptığı ihlalin farkında olmasını isterler. Ancak misilleme yapılan kişi bazen bunun farkında bile değildir.

Yani intikam alan kişinin tatmin olması gerekir. Bunun içinde intikam aldığı kişinin kendisine neden misilleme yapıldığını genelde bilmesi gerekir. Oysa ki çoğu zaman intikam alınan kişi başına gelenlerle, önceki “hataları” arasındaki ilişkiyi kuramaz. Haksızlığa uğratıldığını düşünür. “Bunu hakedecek ne yaptım” diye düşünür. “Biri gidip yetiştirmiş.” “Biri beni gammazlamış.” “Kim ne isterki … den.”

Kendimize acı vermek

Terapi ortamında daha çok aldatma olarak gözlemleriz. Aldatıldığını öğrenen eş intikam almak için aldatır. Bu yolla intikam alan eş, karşı tarafı incitmek ister. Onunda aldatıldığını öğrensin ister. Bu yol doğru değildir. Çünkü affedilmek istenen karşı taraf bu olay sonrası kızgınlık yaşar.

Kurban rolünden çıkmamızı zorlaştırır.

Kendi hedeflerine ve hayatına yoğunlaşmayan kişiler vardır. Sürekli yaşadığı ihlali kafasında kurarlar. Bu  kişinin kurban rolünden daha aktif bir role geçmesi de zordur. Kurban rolündeki birey böylelikle olaylar karşısında kendisini özgür hissetmez. Solumluluklarından daha kolay uzaklaşabilir.

Karşıdan gelecek cevap kaygı yaratabilir.

Bazı kişilerde yaptığı şeylerin sonucu kaygı duymaya başlar. Ufak bir örnek bir örnek vermemiz gerekirse, kişi bir yere gider garsona karşı oldukça saygısız ve kaba davranır. Bu kişi daha sonra yediği ve içtiği şeylerden şüphe duymaya başlar.

 Öç almanın faydaları olabilir mi?

Hayır olmaz. Ancak kimilerine göre intikam bir nevi adaleti sağlamak olarak görülür. Onlara göre intikam almak adaleti sağlamada yardımcıdır. Ancak bu doğru değildir.

Önleyici olarak intikam korkusu. Kötü bir şey yapmayı arzulayan insanlar vardır. Fakat bu kişiler ileride kendisinden intikam alınabileceği korkusuyla kötülük  yapmaktan kendisini çeker. Örneğin, bir çoğumuz tehlikeli bir hayvana zarar vermekten çekinir. Çünkü ileride annesi intikam alır korkusuyla vazgeçer.

Sosyal birlik. Bir grup başkaları tarafından zarara uğratıldıklarında, öç alma arzusuyla sosyal işbirliği sağlayabilirler. Mottoları “düşmanımın, düşmanı dostumdur” olabilir. Hatta bir çok ülke ulusal birliklerini bu şekilde canlı tutmaya çalışırlar.

Ama birçok zaman insanlar hiçbir fayda elde etmeyi ummadan sadece intikam almak için intikam alırlar.

İntikam nedir? İntikam alma şekilleri nelerdir? 

  

Yorumlar

Cevap bırakın

    Bir cevap yazın

    E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

    Yükleniyor…

    0

    Yorumlar

    0 yorum

    Burçların En Çok Söylediği Yalanlar

    Burçların En Çok Söylediği Yalanlar! Hangi Burç Nasıl Yalan Söylüyor?

    ödem attırıcı çay tarfi: ödemlere son

    Ödem Attırıcı Çay Tarifi: Ödemlere Son