in ,

İngiliz Kemal: Bir İstihbarat Destanı

İngiliz Kemal:Bir İstihbarat Destanı

İngiliz Kemal adını özellikle son yıllarda tarih alanında yetişmiş genç nesilden sıkça duyar olduk. Bu yazımda size onu anlatmayı bir borç bilirim ben de. Zira kendisi, tarihin en ünlü casusları arasında yer almayı başarmış bir şahsiyet. Öyleyse tarihin en ünlü casusları serimize altın değerinde bir sayfa daha ekleyelim birlikte…

İngiliz Kemal

İstihbarat çalışmaları bir ülkenin savunma mekanizmasının en büyük çarklarından birisidir. Ben de özellikle istihbarat tarihi alanında ciddi çalışmalar yapmak isterim. Çünkü bilirim ki istihbarat olmadan hiçbir harekat başarıya ulaşamaz.

Efendim İngiliz Kemal aslında bir lakap. Hayat öyküsünü anlatırken değineceğim zaten. Kendisi, Milli Mücadele döneminde istihbarat açısından muhteşem bir iş çıkarmıştır. Öyle ki, sağladığı gizli bilgilerin yanı sıra casusluğun hakkını vermesi de ülkemize büyük faydalar sağlamıştır. Peki kimdir bu İngiliz Kemal?

Bir Casusun Hayat Öyküsüdür

İnsan ruhundan mürekkep tarih saatinin hantal kadranları 1887’yi gösterdiğinde İstanbul’da dünyaya geldi. Asıl ismi Ahmet Esat (sonradan Tomruk soyadını alacak) olan İngiliz Kemal’in babası Evkaf Nezareti’nde (Vakıflar Bakanlığı) müdürlük yapan Mehmet Rüşdi Bey’di. Maalesef ki Mehmet Rüşdi Bey, Ahmet Esat henüz 5 yaşındayken hayattını kaybetti.

Ahmet Esat, ilk öğretim yıllarını Emirgan’da geçirdikten sonra dayısının yardımıyla Galatasaray Lisesi’ne kaydoldu. İşte lise yılları onun müthiş bir yeteneğini ortaya koyuyordu: Yabancı dilleri olağanüstü bir kızla öğreniyordu. Ahmet Esat, Fransızca eğitimin getirisi olarak Fransızcayı hızla öğrendi. O kadar geliştirdi ki kendisini arkadaşlarıyla hatta bazen de hiç tanımadığı kişilerle Fransızca mektuplaşıyordu.

Ancak yurt dışından bu derece fazla mektup gelmesi iktidarın dikkatini de çekmişti. Bir dönem için kendisi Yıldız Sarayı’nda sorgulanmıştır bu nedenle.

Navy College

Galatasaray’dan mezun olduktan sonra 1908 yılında İngiltere’ye gitme kararı aldı Ahmet Esat. Burada Navy College’a kaydoldu. Bu yıllarda boksa ilgi duydu. Yabancı dillerdeki becerisi spora da yansımış, boksta şampiyon olmuştur. Öte yandan tıpkı Fransızcayı öğrendiği gibi İngilizceyi de kısa zamanda öğrendi. Ancak öyle böyle bir öğrenme değil haaa… Neredeyse tüm aksanlarıyla beraber, şiveleriyle beraber konuşabilecek kadar iyi öğrenmişti bu dili. Hani tabiri caizse bir İngilizden daha çok İngiliz olmuştu. 1908-1914 arası dönemde Avrupa’da pek çok yeri de gezip görme imkanı buldu.

Teşkilat-ı Mahsusa ve İngiliz Kemal

1914… Bir cehennem fırtınasının esmeye başladığı yıllar. Birinci Dünya Savaşı patlak verdiğinde yurda döndü Ahmet Esat. Bu dönemin en önemli istihbarat teşkilatlarından olan Teşkilat-ı Mahsusa elemanları ünlü ittihatçılar Kara Kemal ve Dramalı Rıza tarafından teşkilata alındı. Pek çok yabancı dil biliyordu. Ancak onu öenmli kılan yalnızca dil bilmesi değildi. Ahmet Esat aynı zamanda sarışın, mavi gözlü birisiydi. E buna hal ve tavırları da eklenice ortaya bildiğiniz Avrupalı bir beyefendi çıkıyordu. Kara Kemal ve Dramalı Rıza, ona çetecilik hakkında hemen her şeyi öğrettiler.

Kut’ül Amare

Büyük generallerimizden Halil Paşa Kut sahrasını İngilizlere dar etmiş, ordumuzu zafere taşımıştı. İngiliz ordusu komutanı General Townshend dahi esir edilmişti. İşte İngiliz Kemal’e bir görev! Kendisi esir generalin yanına esir bir İngiliz asker gibi hapsedilmiş ve istihbarat sağlaması istenmişti. Kendisi bu görevi layığıyla yerine getirmiş, esir generalden bazı bilgiler edinmeyi başarmıştı ama…

Malum Savaşı Kaybettik

Sene 1918… İstanbul işgal edilmiş, pek çok kahraman ittihatçı esir edilmişti. İşte İngiliz Kemal de arkadaşlarını kurtarmak için planlar yapmıştı. Daha önce kendisinin boksör olduğunu söylemiştim. Bu dönemde bazı İngiliz askerlerle yakınlaşabilmek için boks maçları yaptı. Onun bu becerisi, İngiliz askerleri arasında belli belirsiz bir üne kavuşmasını sağladı. Fakat İngilizler de boş değildi. Ahmet Esat’ın planlarını fark edince onu önce Beyoğlu’nda hapsettiler. Kendisi buradan firar edebildiyse de bir gemide tekrar yakalanarak Çanakkale’de hapsedildi. Tabii her hapis hayatında kendisine akıl almaz işkenceler edildi ama o tek kelime bile konuşmadı. Ancak ne parmaklıklar ne taş duvarlar onu tutabildi. Bu hapishanede Müslüman Hint askerleriyle yakın ilişkiler kurmayı başardı ve sonunda da firar ederek Kuva-yı Milli birliklerine katıldı. İşte bu sıralarda takıldı kendisine İngiliz Kemal lakabı…

Milli Mücadele’de Amerikalı Bir Gazeteci

Yunan ordusu harekata geçince Ankara’ya geldi İngiliz Kemal. Burada Albay İsmet Bey ve Fevzi Paşa tarafından karşılandı. Casusluk becerileri nedeniyle İstihbarat Şubesi’ne atandı. Görevi, Yunan karargahına sızıp bilgi toplamaktı. Bu görevdeki rolü, Amerikalı bir gazeteciydi. Antalya’dan Rodos’a geçti. Burada oynadığı kumarla 45.000 Frank gibi büyük bir para elde etti ve İzmir’e geldi. İzmir’deki rolü zengin bir Amerikalı olacaktı. Buradaki vazifesi sırasında edindiği bilgileri kendisi gibi casusluk yapan Uşaklı Alaattin aracılığıyla Antalya Mutasarrıfı Aşir Bey’e gönderdi.

Yine Tutuklanma Yine İşkence Yine Firar

İngiliz Kemal, yapılan bir ihbar sonucu tutuklandı. Yine pek çok işkenceden geçirildi ancak o, o halde bile görevini ifa etti. Nasıl mı? Tek kelime bile Türkçe konuşmadı. Bazı Yunan hekimler dahi onun Amerikalı olduğuna inandılar. Ancak kendisi tutuklanarak Atina’ya gönderildi. Tabii tutuklanmaya da firar etmeye e alışkındı İngiliz Kemal. Buradan da firar etti. Sokaktan geçen birisinden, yankesicilik usulüyle biraz para çalarak yeniden İzmir’e dönmeyi başardı. Daha sonra kendisine yeni vazife verildi. Batı Trakya’da Yunan ordusunda görevli bir Ermeni general olan Atranik’in karargahına sızacak ve bilgi toplayacaktı. Bu görevi de başarıyla yaptı…

Bir İngiliz Kemal Geçti Tarihimizden

1924 yılında İstihbarat Şubesi’ndeki görevinden emekli oldu Ahmet Esat Bey. 1932 yılına kadar boks şampiyonluğunu elinde bulundurdu. Bir süre tercümanlık-rehberlik işi yaptı İstanbul’da. Tomruk soyadını aldı ve anılarını yazdı. İlk eşinden bir kızı oldu. Tarihimizin bu büyük kahramanı 14 Şubat 1966’da hayat gözlerini yumdu. Bu vesileyle kendisini saygı ve rahmetle yad ediyorum. Vatan size minnettar!

 

Roald Dahl: Edebiyata Gizlenmiş Bir Casusluk

One Comment

Leave a Reply

    Bir cevap yazın

    E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

    coivd19 nedeniyle toplu asker uğurlaması yasak

    Covid19 Nedeniyle Asker Uğurlamalarına Yasak

    kur krizi

    Kur Krizi: Ünlü Ekonomist Veysel Ulusoy’dan Açıklamalar